Video-interactiebegeleiding in kinderopvang

De pedagogische kwaliteit van kinderverzorg(st)er vormt een belangrijke factor in het welbevinden en de ontwikkeling van het kind. Een kind dat zich goed in zijn vel voelt, zal zich immers binnen de eigen mogelijkheden goed ontwikkelen.
VIB is een methodiek die de interactie/ communicatie tussen kinderen en kinderverzorg(st)ers inzichtelijk maakt en verbetert.
Het Kohnstamm Instituut heeft in 2005 wetenschappelijk vastgesteld, met de hulp van gegevens van Korein (Kenniscentrum VIB in kinderdagverblijven in Eindhoven), dat VIB een effectieve methodiek is die het pedagogisch handelen blijvend verbetert en tevens bijdraagt aan meer arbeidsvreugde bij kinderverzorg(st)ers.
Video-interactiebegeleiding (VIB) heeft in het kader van deskundigheidsbevordering al sinds geruime tijd een plek in de kinderdagverblijven in ons buurland Nederland. Het Kenniscentrum van Korein is licentiehouder 'VIB in de kinderopvang' en organiseert reeds meer dan 20 jaar opleiding. Sinds de oprichting van een Steunpunt VHT/VIB in België in 2010 kent de methodiek ook steeds meer ingang in ons land.

 

Wat is Video-interactiebegeleiding?

(bron: uit implementatie map Korein Kinderopvang Eindhoven )

VIB is een methodiek die communicatie/ interactie tussen kinderen en kinderverzorg(st)er inzichtelijk maakt en verbetert, dit door gebruik te maken van videobeelden.

In een kinderdagverblijf zijn er voortdurend interacties gaande: tussen kinderverzorgsters en kinderen, tussen kinderen onderling, tussen ouders en kinderverzorg(st)ers, ... enz. Er wordt wat gecommuniceerd! Niet alleen verbaal, ook non-verbaal zijn er non-stop uitwisselingen.
Deze uitwisselingen zijn aan de hand van beelden zeer goed te analyseren. We kijken hierbij naar initiatief en ontvangst: Wat toont de één (initiatief), en hoe reageert de ander hierop (ontvangst).
Door middel van 'micro analyse' worden initiatieven van kinderen en handelingen van kinderverzorg(st)ers zichtbaar gemaakt. De momenten waarop een kind initiatief neemt, worden stilgezet en uitvergroot, waardoor beter zichtbaar wordt wat het kind wil of op welke manier het contact wil of ondersteuning behoeft. Zo wordt het makkelijker om dit kind te begrijpen en zich op hem/ haar af te stemmen.
We gebruiken hierbij voornamelijk interactiemomenten die positief verlopen, dit werkt motiverend voor de medewerkers. VIB richt zich op het uitbreiden en aanleren van communicatieve vaardigheden en ze  maakt de effecten van communicatie inzichtelijk en bespreekbaar. (We hanteren hierbij het 'basiscommunicatieschema' van Harrie Biemans  als werkinstrument.)
VIB  is een methodiek die zeer direct en motiverend werkt.

 

Wat is het doel?

Het doel van VIB met betrekking tot deskundigheidsbevordering is inzicht geven in basiscommunicatie en het kunnen hanteren van de principes van basiscommunicatie. VIB is niet probleem georiënteerd, maar bouwt de aanwezige gezonde krachten verder uit. Het hoofdaccent ligt hierbij op de begeleiding van de kinderverzorg(st)ers bij het uitvoeren van hun taak en werkzaamheden met betrekking tot ontwikkelingsstimulering en ondersteuning van kinderen.

Samengevat kan VIB de kwaliteit van de zorg verbeteren doordat medewerkers van het kinderdagverblijf evolueren in:

  • inzicht krijgen in en verbeteren van de basiscommunicatie;
  • het herkennen en volgen van initiatieven van kinderen;
  • het observeren en stimuleren van kinderen;
  • vergroten van de sensitiviteit  en  het beter begrijpen van de ontwikkeling van een kind.

 

Hoe gaat het in zijn werk?

Er worden video-opnames gemaakt van kinderen in contact met kinderverzorg(st)ers tijdens dagdagelijkse activiteiten (eten, verschonen, kringetje, spel, etc...). Een opname van ongeveer vijf minuten is voldoende. Na iedere opname volgt een nabespreking waarbij de VIB-er de opname met de kinderverzorg(st)er bekijkt. Tijdens het bespreken van de opname komen de initiatieven van de kinderen centraal te staan (Wat toont dit kind; wat heeft dit kind nodig, ...) en de positieve interactiemomenten worden benoemd. Hierdoor worden kinderverzorg(st)er in hun positieve interactie gestimuleerd en versterkt. Tijdens het terugkijken komen dus de vaardigheden voor een goede communicatie en interactie aan bod.

 

Opleiding tot Video-interactiebegeleider in kinderopvang

De opleiding bestaat uit 10 bijeenkomsten van vier uur per bijeenkomst. De bijeenkomsten vinden verspreid over een half jaar plaats. Tijdens de opleiding wordt er gewerkt in groepen van maximaal 6 deelnemers. Als  kinderdagverblijf kan je ervoor kiezen om 1 of enkele pedagogisch medewerkers of gemotiveerde kinderverzorg(st)ers te laten opleiden die dan vervolgens begeleiding geven aan de kinderverzorg(st)ers uit verschillende leefgroepen.

 

Doelstelling naar de VIB-er in opleiding:

  • leren succesvolle interactie te herkennen en te analyseren;
  • ontwikkeling van kinderen herkennen via beelden;
  • leren feedbackgesprekken met kinderverzorg(st)er te voeren;
  • begeleiden en ondersteunen van kinderverzorg(st)er; het leerproces en de ontwikkeling van kinderen en pedagogische medewerkers kunnen benoemen, begeleiden en stimuleren.

 

Certificering

Wanneer men de opleiding met goed gevolg doorloopt, wordt een certificaat uitgereikt en mag men zich VIB-begeleider noemen. Het certificaat wordt opgenomen in de landelijke certificeringbank en dient driejaarlijks verlengd te worden.
De gecertificeerde VIB-begeleider is in staat om kinderverzorg(st)er binnen de eigen organisatie te begeleiden op het gebied van VIB.

 

Profielschets van de VIB-begeleider

  • beschikt over goede communicatieve vaardigheden;
  • heeft minimaal een jaar ervaring in de kinderopvang;
  • beschikt bij voorkeur over ervaring in het begeleiden van kinderverzorg(st)er;
  • is in staat een veilige sfeer te creëren;
  • is integer;
  • heeft een positieve, motiverende houding;
  • is bereid de opleiding van VIB-begeleider te volgen.

Bereidheid tot overleg
Neemt deel aan de kwaliteitskring (tweemaal per jaar) in verband met de hercertificering

 

Hier vind u praktische info over de opleiding VIB in de kinderopvang najaar 2012

Klik hier voor meer info over de gratis kennismakingsvoormiddag op 20 maart 2012